ಹನುಮಂತನ 108 ಹೆಸರುಗಳು ಪಠಿಸಿದರೆ ಎಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಸುಖ ಸಂಪತ್ತು ಲಭಿಸುತ್ತದೆ
ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತ ದೇವರು ಶೌರ್ಯ, ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಸೇವೆಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ರಾಮಾಯಣದ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಶ್ರೀರಾಮನಿಗೆ ಮಾಡಿದ ಭಕ್ತಿ, ಅವರ ಶಕ್ತಿಯ ವೈಭವ, ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗವು ಹನುಮಂತನನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ದೇವತೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಆದರ್ಶ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವಾಗಿಯೂ ರೂಪಿಸಿದೆ. ಹನುಮಂತನ ಕುರಿತು ಅನೇಕ ಪುರಾಣಗಳು, ಕಾವ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಪರ ಸಾಹಿತ್ಯಗಳು ರಚಿತವಾಗಿವೆ.
ಜನನ ಮತ್ತು ಬಾಲ್ಯ
ಹನುಮಂತ ದೇವರ ಜನನ ಕಥೆ ಅದ್ಭುತವಾಗಿದ್ದು, ಕೇಸರಿ ಮತ್ತು ಅಂಜನಾದೇವಿಯ ಮಗನಾಗಿ ಜನಿಸಿದರು. ವಾಯುದೇವರು ಹನುಮಂತನ ಪಾಲಕರಾದರು ಎಂದು ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ. ಹನುಮಂತನನ್ನು ವಾಯುಪುತ್ರ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಅವರು ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಹಣ್ಣು ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಹಿಡಿಯಲು ಹಾರಿದ ಘಟನೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಪಾರ ಶಕ್ತಿ ಗೋಚರಿಸಿತು.

ಶೌರ್ಯ ಮತ್ತು ಬಲ
ಅಂಜನೇಯ
ಕೇಶರೀ ನಂದನ
ವಾಯುಪುತ್ರ
ಪವನಪುತ್ರ
ಬಜರಂಗಬಲಿ
ಮಾರೂತಿ
ಮಹಾವೀರ
ಸಂಕಟಮೋಚನ
ರುದ್ರಾವತಾರ
ಅಂಜನೀಸೂತ
ರಾಮಭಕ್ತ
ಕಪೀಶ್ರೇಷ್ಠ
ಪಂಚಮುಖಿ ಹನುಮಾನ್
ಕಾಲನೇಮಿ ಪ್ರಮಥನ
ದಶಗ್ರೀವ ದರ್ಪಹಾ
ಲಂಕಾದಹನಕರ
ರಾಮೇಶ್ಠ
ಮನೋಜವ
ಕಪೀಶ್ವರ
ಕುಮಾರ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿ
ಸತ್ಯವಾದಿ
ಜಿತೇಂದ್ರಿಯ
ಪರಾಕ್ರಮಿ
ಭಕ್ತವತ್ಸಲ
ಚಿರಂಜೀವಿ
ವೀರಾಂಜನೇಯ
ಮಹಾಬಲ
ರಘುನಾಥ ಪ್ರಿಯ
ಸಂಕಟ ನಾಶಕ
ಮಂಗಳಮೂರ್ತಿ
ಹನುಮಂತ ದೇವರು ಅಪಾರ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ಖ್ಯಾತರಾದರು. ಅವರು ಪರ್ವತವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಸಮುದ್ರ ದಾಟಿದ ಘಟನೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿದಿದೆ. ಲಂಕೆಯಲ್ಲಿ ಸೀತಾಮಾತೆಯನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಹೋದಾಗ ಅವರು ಮಾಡಿದ ಶೌರ್ಯಕೃತ್ಯಗಳು ರಾಮಾಯಣದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗ. ಲಂಕೆಯನ್ನು ಸುಟ್ಟು ಹಾಕಿದ ಸಂದರ್ಭವು ಅವರ ಸಾಹಸವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಹನುಮಂತನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿಯೇ ಅಪ್ರತಿಮವೆಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಶ್ರೀರಾಮನ ಭಕ್ತ
ಹನುಮಂತನ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುಣವೆಂದರೆ ಅವರ ಭಕ್ತಿ. ಶ್ರೀರಾಮನಿಗೆ ಮಾಡಿದ ಅವರ ಭಕ್ತಿ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಮತ್ತು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಸೀತೆಯವರ ಬಳಿಗೆ ಹೋದಾಗ ರಾಮನ ಉಂಗುರವನ್ನು ಕೊಟ್ಟದ್ದು ಮತ್ತು ನಂತರ ರಾಮನ ಸಂದೇಶವನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟದ್ದು ಅವರ ಭಕ್ತಿಯ ಪ್ರತೀಕ. ರಾಮನ ಹೆಸರಿನ ಜಪ ಮತ್ತು ಸೇವೆ ಹನುಮಂತನ ಜೀವನದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು.
ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ವಿವೇಕ
ಹನುಮಂತ ದೇವರು ಕೇವಲ ಶಕ್ತಿಯ ಪ್ರತೀಕವಲ್ಲ, ಅವರು ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ವಿವೇಕದಲ್ಲಿಯೂ ಅಪ್ರತಿಮರಾಗಿದ್ದರು. ಸಂಸ್ಕೃತ, ವೇದ, ವ್ಯಾಕರಣ, ಕಾವ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತರಾಗಿದ್ದ ಹನುಮಂತನು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಾಗ್ಮಿಯೂ ಆಗಿದ್ದರು. ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿನ ಅನೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಾತುಗಳು, ತರ್ಕಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯವು ಅವರ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ.
ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರ
ರಾಮ-ರಾವಣ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತ ದೇವರು ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ರಾವಣನ ಸೇನೆಗೆ ಎದುರಾಗಿ ಅವರು ಮಾಡಿದ ಸಾಹಸಗಳು ಅಪಾರ. ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೆ ಬಾಣ ಬಿದ್ದಾಗ ಜೀವ ಉಳಿಸಲು ಗಂಧಮಾದನ ಪರ್ವತವನ್ನು ಹೊತ್ತು ತಂದು ಅಮೃತೌಷಧಿ ನೀಡಿದ ಪ್ರಸಂಗವು ಹನುಮಂತನ ಶಕ್ತಿಯ ಪರಮಾವಧಿ. ಅವರ ಸೇವೆಯಿಲ್ಲದೆ ರಾಮ ಜಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
ಹನುಮಾನದ ಭಕ್ತಿ ಸಂಪ್ರದಾಯ
ಹನುಮಂತ ದೇವರನ್ನು ಅನೇಕರು ಅಂಜನೇಯ, ಮಾರೂತಿಯಂತೆ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಹಲವಾರು ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತನನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಂಗಳವಾರ ಮತ್ತು ಶನಿವಾರ ಹನುಮಂತ ಪೂಜೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಹನುಮಂತ ಚಾಲೀಸೆಯನ್ನು ಪಠಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಕ್ತರು ಧೈರ್ಯ, ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ.
ಹನುಮಂತನ ಗುಣಗಳು
ಹನುಮಂತ ದೇವರ ಮುಖ್ಯ ಗುಣಗಳು ಶೌರ್ಯ, ಭಕ್ತಿ, ವಿನಯ, ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಸೇವೆ. ಅವರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿ ಎರಡೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿವೆ. ಅವರು ಯಾವಾಗಲೂ ತಮಗಾಗಿಯೇ ಬದುಕದೆ, ಪರರ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಬದುಕಿದವರು.
ಹನುಮಂತನ ಶಾಶ್ವತ
ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತ ದೇವರು ಚಿರಂಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ ಅವರು ಇಂದಿಗೂ ಜೀವಂತವಾಗಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಶ್ರೀರಾಮನ ನಾಮಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಹನುಮಂತನು ಸದಾ ಧರ್ಮರಕ್ಷಕನಾಗಿ, ಭಕ್ತರ ರಕ್ಷಕರಾಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಜನರಲ್ಲಿ ಇದೆ.
ಕಾವ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತ
ಹನುಮಂತ ದೇವರನ್ನು ಕುರಿತು ಅನೇಕ ಕವಿಗಳು ಕಾವ್ಯಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ತುಳಸಿದಾಸನ ಹನುಮಾನ್ ಚಾಲೀಸಾ ವಿಶ್ವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಹನುಮಂತನ ಕುರಿತಾದ ಅನೇಕ ಕಾವ್ಯಗಳು, ಕೀರ್ತನೆಗಳು, ಪದ್ಯಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವೆ. ಹನುಮಂತನ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಾವ್ಯದ ಮೂಲಕ ಬಿಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಹನುಮಂತ ದೇವರ ತತ್ತ್ವ
ಹನುಮಂತ ದೇವರು ಭಕ್ತಿಗೆ ಮಾದರಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಜೀವನದಿಂದ ನಾವು ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಸೇವೆ, ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ಶ್ರದ್ಧೆಯನ್ನು ಕಲಿಯಬಹುದು. ಹನುಮಂತನು ಬಲವಂತಿಕೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಲ್ಲದೆ, ಶರಣಾಗತಿ ಮತ್ತು ಸೇವೆಯ ಮೂಲಕ ಭಕ್ತನೊಬ್ಬ ದೇವರೊಂದಿಗೆ ಏಕಮಾವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ.
ಹನುಮಂತನ ಜನಪ್ರಿಯತೆ
ಭಾರತದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿಯೂ ಹನುಮಂತ ದೇವರಿಗೆ ಅಪಾರ ಭಕ್ತಿ ಇದೆ. ಹನುಮಂತ ಜಯಂತಿಯನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಭಕ್ತಿ ಭಾವದಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನೇಕರು ಹನುಮಂತನನ್ನು ಸಂಕಟಗಳ ನಿವಾರಕನೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು, ಯೋಧರು ಮತ್ತು ಶೌರ್ಯವನ್ನು ಮೆಚ್ಚುವವರು ಹನುಮಂತನನ್ನು ತಮ್ಮ ಆರಾಧ್ಯ ದೇವರನ್ನಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಹನುಮಂತ ದೇವರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರಭಾವ
ಹನುಮಂತನು ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅವರು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚೇತನಕ್ಕೂ ಪ್ರೇರಣೆ. ನಾಟಕ, ಯಕ್ಷಗಾನ, ನೃತ್ಯ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಹನುಮಂತನ ಪಾತ್ರ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ. ಹನುಮಂತನ ಸಾಹಸ ಕಥೆಗಳು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ಸತ್ಯದ ಪಾಠವನ್ನು ಕಲಿಸುತ್ತವೆ. ಹನುಮಂತ ದೇವರು ಶಕ್ತಿ, ಭಕ್ತಿ, ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸೇವೆಯ ಅನನ್ಯ ಪ್ರತೀಕ. ಅವರ ಜೀವನವು ಮಾನವಕುಲಕ್ಕೆ ಆದರ್ಶ. ಹನುಮಂತನ ಕಥೆಗಳು ಧರ್ಮ, ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಭಕ್ತಿಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸಾರುತ್ತವೆ. ಹನುಮಂತನ ಆರಾಧನೆಯ ಮೂಲಕ ಭಕ್ತರು ಮನಸ್ಸಿನ ಶಾಂತಿ, ಶಕ್ತಿಯ ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹನುಮಂತನು ಇಂದಿಗೂ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರ ಭರವಸೆ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯದ ದೇವರಾಗಿ ಜೀವಂತವಾಗಿದ್ದಾರೆ.
