ನೀತಿಯನ್ನು ಸಾರುವ ಸರ್ವಜ್ಞನ ತ್ರಿಪದಿಗಳು

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿರುವ ಸರ್ವಜ್ಞರು ತ್ರಿಪದಿ ಕಾವ್ಯದ ಮೂಲಕ ಜನಪ್ರಿಯರಾದ ಕವಿ-ತತ್ತ್ವಜ್ಞರು. ಅವರು ಜನಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸರಳ, ಸುಗಮ ಮತ್ತು ತತ್ವಪೂರ್ಣವಾದ ತ್ರಿಪದಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಸರ್ವಜ್ಞರು ತಮ್ಮ ಕಾಲದ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಬದುಕಿನ ಎಲ್ಲ ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರನ್ನು ಜನಕವಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಜೀವನ ಮತ್ತು ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಸರ್ವಜ್ಞರ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಇತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಗಳು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ. ಜನಶ್ರುತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಅವರು 16ನೇ ಶತಮಾನದ ವೇಳೆ ಬದುಕಿದ ಕವಿ.

ವಿದ್ಯೆ ಕಲಿಸದ ತಂದೆ । ಬುದ್ದಿ ಹೇಳದ ಗುರು ।

ಬಿದ್ದಿರಲು ಬಂದು ನೋಡದ ತಾಯಿಯು ।

ಶುದ್ಧ ವೈರಿಗಳು ಸರ್ವಜ್ಞ ।

ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಿಲ್ಲ, ಚಿತ್ತಕ್ಕೆ ಸ್ಥಿರವಿಲ್ಲ

ಹಸ್ತದಿಂದಧಿಕ ಹಿತರಿಲ್ಲ ಪರದೈವ

ನಿಂತ್ರನಿಂದಿಲ್ಲ ಸರ್ವಜ್ಞ.

ಹೆತ್ತವಳು ಮಾಳಿ ಎನ್ನ, ನೊತ್ತಿ ತೆಗೆದವಳು ಕೇಶಿ

ಕತ್ತು ಬೆನ್ನ ಹಿಡಿದವಳು ಕಾಳಿ – ಮೊಯಿದಿಲ್ಲೆನ್ನ

ಬತ್ತಲಿರಿಸಿದಳು ಸರ್ವಜ್ಞ.

ಕಾಡೆಲ್ಲಾ ಕಸುಗಾಯಿ, ನಾವೆಲ್ಲ ಹೆಗ್ಗಿಡವು

ಆಡಿದ ಮಾತು ನಿಜವಿಲ್ಲ ಮಲೆನಾಡು ಕಾಡು

ಸಾಕೆಂದ ಸರ್ವಜ್ಞ.

ಹಸಿವ ಕೊಂದಾತಂಗೆ, ಪಶುವಧೆಯ

ಮಾಡದವಗೆ ಹುಸಿ ಕರ್ಮ

ಕಾಮವಳಿಂದಾಗೇ ಇಹಪರಿದಿ ಶಶಿಧರನೊಲಿವ ಸರ್ವಜ್ಞ.

ಒಳಗಣ ಜ್ಯೋತಿಯ ಬೆಳಗ ಬಲ್ಲಾತಂಗೆ

ಬೆಳಗಾಯಿತೇಳಿ ಕೇಳಿ ಎಂತೆಂಬ ನುಡಿಯ

ಕಳವಳವೇಕೆ ಸರ್ವಜ್ಞ.

ತನ್ನ ತನ್ನತಾನರಿದವನ ಮುನ್ನ ಹೊದ್ದದ್ದು ಮಾಯೆ

ಉನ್ನತ ಮಪ್ಪ ಗಜವೇರಿ ಒಪ್ಪವನು

ಕುನ್ನಿಗಂಜುವನೆ ಸರ್ವಜ್ಞ.

ಕಂಡುದನು ಆಡೇ ಭೂ । ಮಂಡಲವು ಮುನಿಯುವುದು

ಕೊಂಡಾಡುತಿಚ್ಛೇ ನುಡಿದಿಹರೆ, ಜಗವೆಲ್ಲ ।

ಮುಂಡಾಡುತಿಹುದು ಸರ್ವಜ್ಞ.

ಸರ್ವಜ್ಞನ ತ್ರಿಪದಿಗಳು ಮತ್ತು ಅದರ ಅರ್ಥ

ಹಮ್ಮು ಎಂಬುವ ಕಿಚ್ಚು ಒಮ್ಮೆಲೇ

ನಂದುವುದೇ ?ನಂಬೊಮ್ಮ ಹರಿ ಬೆಂದು ಜಗಬೆಂದು

ದಾಕಿಚ್ಚ ಗುಮ್ಮಿಹನೆ ಯೋಗಿ ಸರ್ವಜ್ಞ.

ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶಿರಹಟ್ಟಿ ತಾಲೂಕಿನ ಅಬ್ಬಲೂರಿನಲ್ಲಿ ಅವರ ಜನನವಾಯಿತೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಕೆಲವರು ಅವರನ್ನು ಶೈವ ಪರಂಪರೆಯವರಾಗಿಯೂ, ಕೆಲವರು ಲಿಂಗಾಯತ ಸಂಪ್ರದಾಯದವರಾಗಿಯೂ ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸರ್ವಜ್ಞ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಅವರಿಗೆ ದೊರಕಿದ್ದು ಅವರ ತತ್ವಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಬದುಕಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯಿಂದಾಗಿದೆ.

ತ್ರಿಪದಿ ಸಾಹಿತ್ಯದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ

ಮುನ್ನ ಪೂರ್ವದಲಾನು । ಪನ್ನಗಧರನಾಳು

ಎನ್ನಯ ಪೆಸರು ಪುಷ್ಪದತ್ತನು – ಎಂದು

ಮನ್ನಿಪರು ನೋಡ ಸರ್ವಜ್ಞ.

ಬಿಂದುವ ಬಿಟ್ಟು ಹೊ । ದಂದು ಬಸುರಾದವಳ

ಲಂದಡಿಯಷ್ಟಾದಶ ಮಾಸ – ಉದರದಲ್ಲಿ

ನಿಂದು ನ ಬೆಳೆದೆ ಸರ್ವಜ್ಞ.

ಕೋತಿ ವಿದ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೇಟಿ ವಿದ್ಯೆಯೇ

ಮೇಲು ಮೇಟಿಯಿಂದ ರಾಟಿ ನಡೆದುದಲ್ಲದೆ

ದೇಶ ದಾಟವೇ ಕೆಡಗು ಸರ್ವಜ್ಞ.

ಕಂಡವರ ದಂಡಿಸುತ, ಕೊಂದವರ ವಡವೆಗಳ

ನುಂಡುಂಡು ಮಲಗಿ ಮಡಿದ ಮೇಲುವೆಗೆ

ಯಮದಂಡ ತಪ್ಪುವದೇ ಸರ್ವಜ್ಞ.

ಅರಿಯನೆಂಬುವಗೊಂದು ಕುರುಹುಂಟು ಬೊಮ್ಮನ

ನರಿದೆ ನೆಂಬುವಗೊಂದು ಅರಿವ ತಾನರಿದೊಡೆ

ತೆರೆಹಿಲ್ಲ ಬೊಮ್ಮ ಸರ್ವಜ್ಞ.

ಸರ್ವಜ್ಞರು ತ್ರಿಪದಿ ಎಂಬ ಕಾವ್ಯ ರೂಪದ ಮೂಲಕ ಜನಪ್ರಿಯರಾದರು. ತ್ರಿಪದಿ ಎಂದರೆ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕವನ. ಇವು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದರೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಆಳವಾದ ತತ್ತ್ವ, ವ್ಯಂಗ್ಯ, ಹಾಸ್ಯ ಹಾಗೂ ಜೀವನ ಪಾಠ ಅಡಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ತ್ರಿಪದಿಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ಮನನವಾಗುವಂತೆ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದರಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರು ಸಹ ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುತ್ತದೆ.

ಸರ್ವಜ್ಞರ ತತ್ತ್ವ

ಸರ್ವಜ್ಞರ ಕಾವ್ಯವು ಧರ್ಮ, ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ, ನೀತಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಗೃತಿ, ನಡವಳಿಕೆ, ಮನುಷ್ಯನ ಗುಣ-ದೋಷಗಳ ಕುರಿತು ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಅವರು ಜೀವನವನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ನೋಡುವ ದೃಷ್ಟಿಕೋಣವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮನುಷ್ಯನು ಧರ್ಮಪರ, ಸತ್ಯನಿಷ್ಠ, ನೀತಿ-ಮೌಲ್ಯಗಳ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಬದುಕಬೇಕು ಎಂದು ಉಪದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸರ್ವಜ್ಞರು ಅಂಧಶ್ರದ್ಧೆ, ಮೂಢನಂಬಿಕೆ, ಅನ್ಯಾಯ, ದುರಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿ ವ್ಯಂಗ್ಯವಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಧಾರ್ಮಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋಣ

ಸರ್ವಜ್ಞರ ತ್ರಿಪದಿಗಳಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಅಂಶವು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ. ಅವರು ದೇವರನ್ನು ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಆರಾಧಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿದರೂ, ದೇವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಕಪಟ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ದೇವರನ್ನು ಹೊರಗೆ ಹುಡುಕುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮನಸ್ಸಿನ ಒಳಗೆ ಶುದ್ಧತೆ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮುಖ್ಯ ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅವರ ತತ್ವವು ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಶರಣರ ತತ್ವದೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳು

ಸರ್ವಜ್ಞರು ತಮ್ಮ ತ್ರಿಪದಿಗಳ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜದ ದುರ್ಬಲತೆಗಳನ್ನು ಬೆಳಕಿಗೆ ತಂದರು. ಮನುಷ್ಯನ ಹವ್ಯಾಸ, ಸ್ವಾರ್ಥ, ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಅಕ್ರಮಗಳು, ಅಸಮಾನತೆ, ಜಾತ್ಯಾತೀತತೆ, ಮಹಿಳೆಯರ ಸ್ಥಾನ ಇವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅವರು ನೇರವಾಗಿ ಕವನ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಜನರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಜೀವನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುವುದೇ ಅವರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಅವರ ಕಾವ್ಯವು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಸಮಾನತೆ, ನ್ಯಾಯ ಹಾಗೂ ಸೌಹಾರ್ದತೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ.

ಸರ್ವಜ್ಞರ ತ್ರಿಪದಿಗಳ ಶೈಲಿ

ಸರ್ವಜ್ಞರ ತ್ರಿಪದಿಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ನೆನಪಾಗುವಂತೆಯೂ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಮಾತಿನ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಅತಿ ಕೃತಕ ಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸದೇ, ಜನಪ್ರಿಯ ಕನ್ನಡ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ತ್ರಿಪದಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ ಕಾರಣ ಅವು ಜನಮನವನ್ನು ತಲುಪಿವೆ. ತೀಕ್ಷ್ಣ ವ್ಯಂಗ್ಯ, ಸರಳ ಹಾಸ್ಯ, ಗಾಢ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನ ಇವು ಅವರ ಶೈಲಿಯ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳಾಗಿವೆ.

ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ವ್ಯಂಗ್ಯ

ಸರ್ವಜ್ಞರು ಸಮಾಜದ ದೋಷಗಳನ್ನು ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ವ್ಯಂಗ್ಯದ ಮೂಲಕ ತೋರಿಸಿದರು. ಅಜ್ಞಾನ, ಅಹಂಕಾರ, ಲೋಭ, ಧೂತರ ನಡವಳಿಕೆ, ಕಪಟ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅವರು ಕಟು ಟೀಕೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ವ್ಯಂಗ್ಯವು ಕೇವಲ ಟೀಕೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರದೆ, ಜನರಲ್ಲಿ ಚಿಂತನೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಮಹಿಳೆಯರ ಕುರಿತು ಅಭಿಪ್ರಾಯ

ಸರ್ವಜ್ಞರು ಮಹಿಳೆಯರ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದ ತ್ರಿಪದಿಗಳಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನ ನಡವಳಿಕೆಯ ದೋಷಗಳು, ಕುಟುಂಬ ಜೀವನದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯ ಸ್ಥಾನಗಳ ಕುರಿತ ಚಿಂತನೆಗಳು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವರು ಮಹಿಳೆಯರ ದುರ್ಬಲತೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದರೂ, ಆ ಕಾಲದ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಬಾಳಿನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ.

ಸರ್ವಜ್ಞರ ಪ್ರಭಾವ

ಸರ್ವಜ್ಞರ ತ್ರಿಪದಿಗಳು ಜನಪದದ ಭಾಗವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಜನರು ನುಡಿಗಟ್ಟಿನಂತೆ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇಂದಿಗೂ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ, ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ವಜ್ಞನ ತ್ರಿಪದಿಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯವು ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ನೀತಿ-ಮೌಲ್ಯಗಳ ಅರಿವನ್ನು ಹರಡಿದೆ.

ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ

ಸರ್ವಜ್ಞರ ತ್ರಿಪದಿಗಳು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಕಾರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿವೆ. ಅವರು ಬರೆದ ಸಾವಿರಾರು ತ್ರಿಪದಿಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿವೆ. ಈ ಕಾವ್ಯವು ಜನಪದದೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತು ಬದುಕಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನೂ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದೆ. ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ವಚನಕಾರರೊಂದಿಗೆ ಸಮಾನ ಹಂತದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಶ್ರೀಮಂತಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸರ್ವಜ್ಞರು ತಮ್ಮ ತ್ರಿಪದಿ ಕಾವ್ಯದ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಅಮೂಲ್ಯ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಕಾವ್ಯವು ಕೇವಲ ಸಾಹಿತ್ಯಕ ಸೌಂದರ್ಯವಲ್ಲದೆ ಜನಜೀವನದ ತತ್ವ, ನಡವಳಿಕೆ, ಧರ್ಮ, ನೀತಿ, ವ್ಯಂಗ್ಯ, ಹಾಸ್ಯ, ಜ್ಞಾನ ಹಾಗೂ ಜಾಗೃತಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಸರ್ವಜ್ಞನ ತ್ರಿಪದಿಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಜನಮನದಲ್ಲಿ ಬದುಕಿವೆ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯವರಿಗೆ ದಾರಿದೀಪವಾಗಿವೆ. ಅವರು ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸರ್ವಜ್ಞರೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.